Τρίτη, 23 Φεβρουαρίου 2010
Πέμπτη, 9 Ιουλίου 2009
Δράση καταγγελίας για ιδιωτικές ψυχιατρικές κλινικές
ΔΡΑΣΗ ΚΑΤΑΓΓΕΛΙΑΣ ΓΙΑ ΙΔΙΩΤΙΚΕΣ ΨΥΧΙΑΤΡΙΚΕΣ ΚΛΙΝΙΚΕΣ
Τον Απρίλιο του 2008 το Παρατηρητήριο για τα Δικαιώματα στο Χώρο της Ψυχικής Υγείας ανέλαβε δράση, μεταφέροντας τις καταγγελίες πολυάριθμων ανθρώπων που είχαν απευθυνθεί \επώνυμα σ’ αυτό, καταγγέλλοντας – καταρχήν στην αρμόδια επιτροπή του Υπουργείου Υγείας – απαράδεκτες συνθήκες διαβίωσης και «θεραπείας» σε τρεις γνωστές ιδιωτικές ψυχιατρικές κλινικές της Βόρειας Ελλάδας και ζητώντας άμεση και διεξοδική αυτοψία στους καταγγελλόμενους χώρους,. Πρόκειται συγκεκριμένα για τις κλινικές της Θεσσαλονίκης Άγιος Γεώργιος στο Πανόραμα και Αγία Μαρίνα στην Περαία και την κλινική Σπινάρη στην Κοζάνη.
Οι καταγγελίες των ανθρώπων που απευθύνθηκαν στο Παρατηρητήριο αφορούσαν σε:
Ø παντελή έλλειψη προαυλισμού και λήψης κανονικών αδειών εξόδου των νοσηλευομένων στον Άγιο Γεώργιο και την Αγία Μαρίνα επί ολόκληρα χρόνια,
Ø άτυπες (παράνομες) κρατήσεις νοσηλευομένων εν είδει ακούσιου εγκλεισμού χωρίς εισαγγελική παρέμβαση και στις τρεις κλινικές,
Ø παράνομη άρνηση των κλινικών να δώσουν εξιτήριο σε εκούσιες νοσηλείες, αγνοώντας τα ανθρώπινα δικαιώματα των νοσηλευομένων και διασπείροντας ψευδείς πληροφορίες σε συγγενείς με σκοπό τον πειθαναγκασμό,
Ø υπερβολική χρήση ηλεκτροσόκ και φυσικής καθήλωσης (δέσιμο) και για καθαρά πειθαρχικούς λόγους (π.χ. ανυπακοή σε κανόνες της κλινικής ή «ενοχλητική» συμπεριφορά),
Ø αυστηρό περιορισμό των προσώπων του επισκεπτηρίου από το διευθυντή των κλινικών κατά απολύτως αυθαίρετο τρόπο, παρά την επιθυμία νοσηλευομένων να τα συναντήσουν
Ø απειλές εκ μέρους του διευθυντή της κλινικής Άγιος Γεώργιος προς φιλικό πρόσωπο νοσηλευομένου ότι θα απαγορευτεί οριστικά η επαφή μαζί του, αν ασκήσει ξανά κριτική προς την κλινική του
Ø άκριτη φαρμακευτική αγωγή υψηλών δόσεων
Ø συστηματική απόκρυψη και διασπορά ψευδών πληροφοριών στους νοσηλευοόμενους σε σχέση με τα δικαιώματά τους.
Η αυτοψία της αρμόδιας επιτροπής του Υπουργείου Υγείας έλαβε χώρα στις κλινικές Άγιος Γεώργιος και Αγία Μαρίνα το Νοέμβριο του 2008, αφού ειδοποιήθηκαν οι ιδιοκτήτες των κλινικών. Το αποτέλεσμα ήταν οι κλινικές να βρίσκονται σε ωραιοποιημένη κατάσταση, μέχρις του σημείου να βρίσκονται αναρτημένα κείμενα με τα δικαιώματα των ασθενών σ’ αυτές, όπως ορίζει ο νόμος. Η Έκθεση της Επιτροπής στάλθηκε στο Παρατηρητήριο την Άνοιξη του 2009. Σ’ αυτήν επιβεβαιώνονται έμμεσα ή άμεσα τα περισσότερα από τα σημεία της καταγγελίας και συνιστώνται στους κλινικάρχες βελτιωτικά μέτρα, χωρίς ωστόσο δεσμευτικό χαρακτήρα, δηλαδή δεν αναφέρονται περαιτέρω συνέπειες, αν κάτι τέτοιο δε συμβεί.
Περίπου ένα μήνα μετά την αυτοψία οι συνθήκες στις κλινικές ήταν ακριβώς οι ίδιες με πριν. Κανένα βελτιωτικό μέτρο δεν προωθήθηκε στην πράξη και βεβαίως τα τρίπτυχα με τα δικαιώματα των ασθενών εξαφανίστηκαν από τα «εμφανή μέρη των κλινικών». Οι ασθενείς του Αγίου Γεωργίου και της Αγίας Μαρίνας συνεχίζουν να μην προαυλίζονται, πολλοί απ’ αυτούς εξακολουθούν να κρατούνται παράνομα παρά τη θέλησή τους στις κλινικές σε συνθήκες απαράδεκτης βίας και καταπάτησης δικαιωμάτων, και οι συγγενείς τους παραμένουν σε άγνοια σε σχέση με το νόμο και τις παρανομίες που διαπράττονται σ’ αυτές.
Το Παρατηρητήριο απευθύνεται με νέα του έκθεση στο Υπουργείο, περιγράφοντας αυτή τη συνθήκη και προετοιμάζει περαιτέρω παρεμβάσεις με στόχο την προστασία των δικαιωμάτων των ανθρώπων που ζουν σ’ αυτούς τους χώρους, ενώ δεν υπάρχουν δημόσια θεραπευτήρια με υποδομή και άποψη για την ουσιαστική βοήθειά τους.
Αν επιθυμείτε, μπορείτε να υποστηρίξετε ως πολίτης την προσπάθεια αυτή, υπογράφοντας στο παρακάτω χαρτί ή στέλνοντας ηλεκτρονικά τη θέση σας στην ηλεκτρονική διεύθυνση του Παρατηρητηρίου paratiritiriopsy@yahoo.com. Στην ίδια ηλεκτρονική διεύθυνση μπορείτε να απευθύνετε διευκρινιστικές ή άλλες ερωτήσεις ή σχόλια σε σχέση με τη συγκεκριμένη δράση.
ΔΗΛΩΣΗ ΣΥΜΠΑΡΑΣΤΑΣΗΣ
Υποστηρίζω το Παρατηρητήριο για τα Δικαιώματα στο Χώρο της Ψυχικής Υγείας στην περαιτέρω προώθηση του θέματος της προστασίας των ανθρώπινων δικαιωμάτων των νοσηλευόμενων στις κλινικές Άγιος Γεώργιος στο Πανόραμα Θεσσαλονίκης, Αγία Μαρίνα στην Περαία Θεσσαλονίκης και Σπινάρη στην Κοζάνη, με κάθε νόμιμο μέσο.
ΗΜΕΡΟΜΗΝΙΑ ΟΝΟΜΑ –ΥΠΟΓΡΑΦΗ ΙΔΙΟΤΗΤΑ
Ζητούνται πρόσωπα με εμπειρία στην επιτυχημένη διακοπή ψυχοφαρμάκων
ΖΗΤΟΥΝΤΑΙ ΠΡΟΣΩΠΑ ΜΕ ΕΜΠΕΙΡΙΑ
στην επιτυχημένη διακοπή ψυχοφαρμάκων…
άνθρωποι που έχοντας οι ίδιοι κάνει χρήση ψυχοφαρμάκων, μπόρεσαν να τα διακόψουν σε διάρκεια, χωρίς να οδηγηθούν και πάλι στην αίθουσα αναμονής του ψυχιάτρου τους ή σε μια επόμενη ψυχιατρική εισαγωγή και νοσηλεία
άνθρωποι, που χωρίς τη χρήση ψυχοφαρμάκων μπορούν να ζουν μια φυσιολογική και ικανοποιητική για τους ίδιους ζωή, ενώ είχαν βιώσει στο παρελθόν ή βιώνουν και στο παρόν τους ψυχικές κρίσεις ή κρίσεις ζωής, που τους έχουν οδηγήσει σε ψυχιατρικές διαγνώσεις.
ΖΗΤΟΥΝΤΑΙ ΠΡΟΣΩΠΑ που να μας δείξουν πώς μπόρεσαν να το ζήσουν αυτό με επιτυχία.
Παρακαλούμε απευθυνθείτε στην ηλ. διεύθυνση:paratiritiriopsy@yahoo.com
για το «Δίκτυο υποστήριξης ανθρώπων που θέλουν να διακόψουν τα ψυχοφάρμακα» ή στο τηλ. 6949500133
στην επιτυχημένη διακοπή ψυχοφαρμάκων…
άνθρωποι που έχοντας οι ίδιοι κάνει χρήση ψυχοφαρμάκων, μπόρεσαν να τα διακόψουν σε διάρκεια, χωρίς να οδηγηθούν και πάλι στην αίθουσα αναμονής του ψυχιάτρου τους ή σε μια επόμενη ψυχιατρική εισαγωγή και νοσηλεία
άνθρωποι, που χωρίς τη χρήση ψυχοφαρμάκων μπορούν να ζουν μια φυσιολογική και ικανοποιητική για τους ίδιους ζωή, ενώ είχαν βιώσει στο παρελθόν ή βιώνουν και στο παρόν τους ψυχικές κρίσεις ή κρίσεις ζωής, που τους έχουν οδηγήσει σε ψυχιατρικές διαγνώσεις.
ΖΗΤΟΥΝΤΑΙ ΠΡΟΣΩΠΑ που να μας δείξουν πώς μπόρεσαν να το ζήσουν αυτό με επιτυχία.
Παρακαλούμε απευθυνθείτε στην ηλ. διεύθυνση:paratiritiriopsy@yahoo.com
για το «Δίκτυο υποστήριξης ανθρώπων που θέλουν να διακόψουν τα ψυχοφάρμακα» ή στο τηλ. 6949500133
Η Ράτσα των τρελών
Η ΡΑΤΣΑ ΤΩΝ ΤΡΕΛΩΝ;
ΣΧΟΛΙΑ ΓΙΑ ΤΙΣ ΜΠΑΡΕΣ ΜΕΣΑ ΜΑΣ ΚΑΙ ΑΝΑΜΕΣΑ ΜΑΣ
Εισήγηση του παρατηρητηρίου για τα δικαιώματα στο χώρο της ψυχικής υγείας στο 12ο αντιρατσιστικό φεστιβάλ Θεσσαλονίκης, 28.06.09
Φανταστείτε ένα δυνατό, ζωντανό όνειρο που είδατε πρόσφατα. Τα ολοζώντανα χρώματα, τους ήχους του, τις μυρωδιές των ανθρώπων. Ένα απ’ αυτά τα όνειρα που ενσωματώνουν μέσα τους τον ήχο του ξυπνητηριού και όταν έχετε ξυπνήσει δεν είστε σίγουροι αν ήταν όνειρο ή πραγματικότητα
Θυμηθείτε την τελευταία φορά που ερωτευτήκατε τρελά. Ανακαλέστε την εμπειρία τού να βλέπετε τον αγαπημένο ή την αγαπημένη σας σε κάθε δεύτερο περαστικό στο δρόμο, το να ακούτε τη φωνή του την ώρα που κάνετε ντους, ενώ δεν είναι στο χώρο, το να μυρίζετε το άρωμά της στο λεωφορείο. Θυμηθείτε πώς ήταν το να μην κοιμάστε το βράδυ περιμένοντας το τηλεφώνημά του ή την επόμενη συνάντηση μαζί της, γεμάτοι ταραχή και έξαψη, όταν δεν είχε πια καμιά σημασία το φαγητό, ο ύπνος, η ξεκούραση.
Ανακαλέστε την έκσταση που ζήσατε για τελευταία φορά ακούγοντας δυνατά τη μουσική που σας εμπνέει. Το φτερούγισμα μέσα σας, την αίσθηση της μη κούρασης μεσούσης της νύχτας, το αίσθημα της παντοδυναμίας από τη φωνή του τραγουδιστή. ΄Η γράφοντας τις νύχτες τα ποιήματά σας. Ή χορεύοντας, ξεπερνώντας το σώμα σας και τους περιορισμούς του…
Όλα τα παραπάνω είναι εμπειρίες ΄Εκ-στασης, δηλαδή εξόδου από το κορμί και τον συνήθη ρυθμό συνείδησης: εμπειρίες ασυνήθιστης επιτάχυνσης ή επιβράδυνσης, ασυνήθιστων ρυθμών και αισθήσεων. Εξ-ίσταμαι σημαίνει βγαίνω έξω από τον εαυτό μου. Όλα τα παραπάνω μοιάζουν πολύ μ’ αυτά που περιγράφουν να ζουν οι άνθρωποι που θεωρείται ότι «τρελαίνονται». Η ψύχωση μοιάζει να είναι μια εμπειρία Έκστασης πολύ κοντινή μ΄ όλα ήδη αναφέραμε. Μια εμπειρία με περιεχόμενα οικεία σ’ όλους μας. Όλοι μας δυνάμεθα να μπούμε και να βγούμε απ’ αυτά. Η ΡΑΤΣΑ ΤΩΝ ΤΡΕΛΩΝ ΔΕΝ ΥΦΙΣΤΑΤΑΙ. Είμαστε όλοι μέλη της μέσα από τα παράλληλα βιώματά μας, μέσα από τη δυνατότητά μας να μεταβούμε σ’ αυτόν τον Υπερχώρο των εκστατικών εμπειριών.
Η έντονη αίσθηση
Η έλλειψη κόπωσης
Η απώλεια ελέγχου
Ο βαθύς πόνος, η ασύνορη χαρά
Η αίσθηση της παντοδυναμίας
Ο φόβος της απώλειας νοήματος
Η τρέλα είναι ένα σκεύος βίωσης όλων αυτών. Ο έρωτας, η πίστη σε ένα όραμα, το όνειρο, η τέχνη είναι μερικά άλλα σκεύη.
Όμως γιατί μιλάμε για κοινωνικό ρατσισμό προς τους ονομαζόμενους τρελούς; Γιατί οι κοινωνίες μας απομονώνουν κάτι τόσο οικεία ανθρώπινο και το μετατρέπουν σε στίγμα; Θα μπορούσε ο τίτλος μας να ήταν σήμερα «η ράτσα των ερωτευμένων; Η ράτσα των ποιητών; Η ράτσα των ονειροπόλων;» Κι αν όχι, γιατί;
Η ρατσιστική φόρτιση της τρέλας ταυτίζεται ιστορικά με τη δημιουργία των ασύλων στον πρώιμο καπιταλισμό με τη Α και Β βιομηχανική επανάσταση (17ος και 19ος αιώνας αντίστοιχα) στην πρωτοκαπιταλιστική Ευρώπη του καρτεσιανού ορθολογισμού. Εκείνη την εποχή οι θεωρούμενοι τρελοί απομονώνονται για πρώτη φορά σε ιδρυματικά γκέτο μαζί με εγκληματίες και μικροαπατεώνες, σωματικά ανάπηρους. Αυτή η κίνηση γίνεται ιστορικά παράλληλα με την γκετοποίηση των παιδιών στα πρώτα θεσμοποιημένα σχολεία. Πρόκειται για όλες τις μη αξιοποιήσιμες παραγωγικά κοινωνικές ομάδες. Αυτό λοιπόν που τουλάχιστον καταρχήν φάνηκε να στιγμάτισε την τρέλα σε σχέση με τον έρωτα, το όνειρο ή την τέχνη μοιάζει να είναι η ιδέα μιας σε διάρκεια μη παραγωγικότητας του θεωρούμενου τρελού. Η ιδέα αυτή στηρίχθηκε σε δυο ιατρικά αξιώματα, υπεύθυνα για την εξέλιξη που είχαν οι ζωές εκατομμυρίων ανθρώπων του περασμένου αιώνα, που χαρακτηριστηκαν ψυχικά άρρωστοι: 1ον ότι η μη παραγωγικότητα οφείλεται σε ψυχονοητική ανεπάρκεια του ατόμου και 2ον ότι αυτή η ψυχονοητική ανεπάρκεια είναι από τη φύση της χρόνια και ανίατη. Στους δύο αυτούς άξονες πραγματώνεται με μια κίνηση η ακύρωση του χαρακτηρισμένου τρελού κοινωνικά και ως υποκείμενο ελεύθερης βούλησης και πράξης. Αυτή τη φιλοσοφία μεταφέρεται ως τέτοια ως τις μέρες μας. Σήμερα θεωρείται ότι ένας ψυχικά πάσχων άνθρωπος
Δεν μπορεί να αντιληφθεί την κατάστασή του
Δεν μπορεί να κρίνει για το καλό του
Είναι απρόβλεπτος και ως τέτοιος επικίνδυνος για τον εαυτό του και τους άλλους
Δεν μπορεί να αρθρώσει έγκυρο προσωπικό και πολιτικό λόγο
Κι έτσι:
Απογυμνώνεται παράνομα και παράτυπα κοινωνικά από όλα τα φυσικά και νομικά δικαιώματά του:
Εργασίας, γιατί δεν θεωρείται επαρκώς αποδοτικός
Αυτόνομης κατοικίας, γιατί δεν μπορεί ως συνέπεια του προηγούμενου να την πληρώσει
Αυτονομίας κινήσεων, γιατί θεωρείται απρόβλεπτος
Αυτοκαθορισμού, γιατί θεωρείται ανίκανος να αντιληφθεί την κατάστασή του και να κρίνει το συμφέρον του, χειρότερα από κάθε ζώο που του αναγνωρίζεται το φυσικό ένστικτο αυτοσυντήρησής του.
Κι ως αποτέλεσμα αυτών των αυθαίρετων παραδοχών
Ελέγχεται συνεχώς, βιάζεται, παραβιάζεται με ιδεολογικά περιβλήματα, ιατρογενή τις περισσότερες φορές.
Η παραγωγική ανεπάρκεια ενός θεωρούμενου ψυχικά πάσχοντος ισοδυναμεί με τη δυσκολία σε συγκεκριμένες φάσεις έντονης ψυχικής ταραχής να αντεπεξέλθει σε ρυθμούς και ωράρια εργασίας, που και ο μισός μη ψυχικά πάσχων πληθυσμός δεν μπορεί να ακολουθήσει: π.χ οι μητέρες παιδιών ή ένας υγιής οικογενειάρχης, που δε θέλει να είναι εξαφανισμένος πατέρας. Η ιδέα του ανίατου οδηγεί στην ιδέα ότι δεν υπάρχει λόγος να ασχοληθεί κανείς με τον επίκαιρο, οξύ ψυχικό πόνο του ανθρώπου, παρά μόνο προνοιακά, δηλαδή συντηρώντας τους «τρελούς» παθητικά σε γκέτο. Αυτό προκαλεί αύξηση της κοινωνικής δαπάνης με την δημιουργία αντιοικονομικών ασύλων, που δημιουργεί την εικόνα ότι οι «τρελοί» προκαλούν επιπρόσθετη κοινωνική ζημία. Αυτό κυκλικά επιτείνει την κοινωνική απόρριψη προς αυτούς και τον στιγματισμό τους..
Αν αρχίσουμε να ακούμε και να βλέπουμε διαφορετικά αυτό που λένε και βιώνουν οι άνθρωποι, όλα τα παραπάνω διαλύονται και αναδύεται μια νέα πραγματικότητα σ’ όλα τα επίπεδα επικοινωνίας και κοινωνικής συναλλαγής και πράξης.
Ο ψυχικός πόνος γίνεται τότε μια διαδικασία με υπαρξιακό και εξελικτικό νόημα, που έχει αρχή, μέση και τέλος, αν δεν επιβραδυνθεί με βία και θεσμικές παρεμβάσεις καταστολής.
Όπως κάθε άλλη διαδικασία υπόκειται σε εξέλιξη και αλλαγή, ως εκ τούτου η «ίαση» με την έννοια της εξαφάνισης των συμπτωμάτων είναι με τρόπο φυσικό εφικτή και αναμενόμενη ( Recovery theory).
Η συνεχής ετοιμότητα για πλήρη παραγωγικότητα δεν μπορεί και δεν χρειάζεται να είναι γνώμονας υγείας ή ασθένειας, κοινωνικής αποδοχής ή απόρριψης. Ακόμα και άνθρωποι σε ψυχική κρίση ή μετά από αυτήν, μπορούν να είναι και είναι κοινωνικά χρήσιμοι, υπό πιο ανθρώπινους όρους αποδοτικότητας, οι οποίοι μάλιστα ταιριάζουν περισσότερο και στους ανθρώπους που δεν είναι χαρακτηρισμένοι ως «ψυχικά πάσχοντες». Η συζήτηση αυτή εντάσσεται λοιπόν στο γενικότερο κοινωνικό αίτημα περί μείωσης των ωρών εργασίας ή ευέλικτων μορφών εργασίας και άλλης κοινωνικής προσφοράς.
ΠΑΛΕΥΟΝΤΑΣ ΓΙΑ ΤΗΝ ΙΣΟΤΗΤΑ ΚΑΙ ΤΗΝ ΠΡΟΣΤΑΣΙΑ ΤΩΝ ΑΝΘΡΩΠΙΝΩΝ ΔΙΚΑΙΩΜΑΤΩΝ ΣΤΟ ΧΩΡΟ ΤΗΣ ΨΥΧΙΚΗΣ ΥΓΕΙΑΣ, ΠΑΛΕΥΟΥΜΕ…
Για διάσωση και προστασία και των δικών μας ανθρώπινων πλευρών, που δεν ευθυγραμμίζονται με έναν μονοδιάστατα ορθολογικό-αποδοτικό εαυτό.
Για τη δημιουργία πολλαπλότητας δυνατοτήτων και μορφών στον κοινωνικό χώρο, όπου να χωρά το προσωπικό προφίλ του καθενός από μας: κυλιόμενα και ολιγόωρα ωράρια εργασίας, αυτοδιαχειριζόμενες και ημι-υποστηριζόμενες κοινωνικά μορφές κατοικίας, ομάδες παρέμβασης σε κρίση μετά από πρόσκληση των ενδιαφερομένων κ.α.π.
Για μια κοινωνία προσανατολισμένη στις ανάγκες των ανθρώπων.
Με επίγνωση του ότι ο καθένας μας μπορεί να είναι ανά πάσα στιγμή «από την άλλη πλευρά».
Η ΝΟΜΟΘΕΣΙΑ ΠΡΟΣΤΑΤΕΥΕΙ ΚΑΙ ΔΙΝΕΙ ΕΝΑ ΠΛΑΙΣΙΟ ΝΟΜΟΤΥΠΗΣ ΔΙΕΚΔΙΚΗΣΗΣ ΤΩΝ ΠΑΡΑΠΑΝΩ, ΑΛΛΑ ΔΕΝ ΕΦΑΡΜΟΖΕΤΑΙ.
• Γνωρίζετε ότι τα ψυχιατρεία και οι ψυχιατρικές κλινικές υποχρεούνται να έχουν αναρτημένα σε εμφανή σημεία τα δικαιώματα των νοσηλευομένων;
• Γνωρίζετε ότι (σύμφωνα με το άρθρο 47 του νόμου 2071/92, παρ.3) οι νοσηλευόμενοι έχουν το δικαίωμα να αρνηθούν την παρεχόμενη ιατρική περίθαλψη (κάθε διαγνωστική και θεραπευτική πράξη);
• Γνωρίζετε ότι οι νοσηλευόμενοι χρειάζεται να δώσουν τη συγκατάθεσή τους πριν δεχτούν θεραπεία;
• Γνωρίζετε ότι οι νοσηλευόμενοι, ακόμη κι αν κριθούν ότι δεν είναι σε θέση να δώσουν συγκατάθεση, έχουν το δικαίωμα να επιλέξουν το άτομο που θα συναινέσει γι’ αυτούς κι ότι ο γιατρός μπορεί να αποφασίσει μόνος του τη θεραπεία μόνο αν ο ενδιαφερόμενος έχει ρωτηθεί και έχει αρνηθεί να ορίσει κάποιο άλλο άτομο (φίλο, συγγενή, άλλο πρόσωπο);
• Γνωρίζετε ότι οι νοσηλευόμενοι έχουν το δικαίωμα πρόσβασης στον ιατρικό τους φάκελο (νόμος 1599/86);
• Γνωρίζετε ότι οι νοσηλευόμενοι μπορούν μετά από έγγραφη αίτηση να αποκτήσουν αντίγραφο του ιατρικού τους αρχείου;
• Γνωρίζετε ότι η άρνηση της γνωστοποίησης του ιατρικού αρχείου των νοσηλευόμενων στους ίδιους πρέπει να είναι αιτιολογημένη και να τους γνωστοποιηθεί εγγράφως σε ένα μήνα από την υποβολή της αίτησης;
• Γνωρίζετε πως η παραβίαση του ιατρικού απορρήτου αποτελεί ποινικό (αρ. 371 π.κ.), αστικό και πειθαρχικό αδίκημα και οι νοσηλευόμενοι μπορούν να απευθυνθούν 1) στο δικαστήριο, 2) στις υπηρεσίες του νοσοκομείου και 3) στον ιατρικό σύλλογο, αν η παραβίαση γίνει από γιατρό (αρ. 18 κανονισμού ιατρικής δεοντολογίας);
• Γνωρίζετε ότι για την επίσημη διατύπωση των παραπόνων των νοσηλευόμενων όσον αφορά στην καταπάτηση των δικαιωμάτων τους μπορούν να απευθυνθούν στο Γραφείο Επικοινωνίας με τον Πολίτη, στον Πρόεδρο του Δ.Σ. του νοσοκομείου και στην Αυτοτελή Υπηρεσία Προστασίας Δικαιωμάτων Ασθενών (η οποία υπάγεται στην Γενική Γραμματεία του Υπουργείου Υγείας και Πρόνοιας) ή να συμβουλευτούν το δικηγόρο τους;
• Γνωρίζετε ότι μετά την εισαγωγή των νοσηλευόμενων στο νοσοκομείο, σε περίπτωση ακούσιας νοσηλείας έχουν το δικαίωμα να ασκήσουν ένδικο μέσο για την ακύρωση της απόφασης για ακούσια νοσηλεία, καταφεύγοντας το πρώτο δεκαήμερο στο Πολυμελές Πρωτοδικείο με δικηγόρο και με τεχνικό σύμβουλο της επιλογής τους;
• Γνωρίζετε ότι σε περίπτωση εκούσιας εισαγωγής των νοσηλευόμενων το εξιτήριο πρέπει να αποφασίζεται από κοινού, από τη θεραπευτική ομάδα και τους ίδιους και πως, αν αποφασίσουν να διακόψουν τη νοσηλεία τους, παρά την αντίθετη γνώμη των θεραπευτών, μπορούν να πάρουν εξιτήριο υπογράφοντας ανάλογη δήλωση;
• Γνωρίζετε ότι η ακούσια νοσηλεία συνήθως δεν μπορεί να υπερβεί τους 6 μήνες, ενώ στους 3 μήνες πρέπει ο Διευθυντής κι ακόμα ένας ψυχίατρος του τμήματος να υποβάλουν έκθεση για την κατάσταση υγείας του νοσηλευόμενου στον εισαγγελέα;
• Γνωρίζετε ότι σε σπάνιες εξαιρέσεις που χρειάζεται νοσηλεία πάνω από 6 μήνες είναι δυνατόν να γίνει μόνο με σύμφωνη γνώμη επιτροπής τριών ψυχιάτρων (ο θεράπων και δύο που ορίζει ο εισαγγελέας);
Ωστόσο τα νομικά κατοχυρωμένα αυτά δικαιώματα καταπατούνται μέσω ενός κοινωνικού ρατσισμού, που υποστηρίζεται από τα ιατρικά αξιώματα και την αυθεντία του ιατρικού επαγγέλματος, που κυριαρχεί στο χώρο της υγείας, και τρέφει μέσα από τις ιδέες του απρόβλεπτου, του ανίατου και του ανίκανου την κοινωνική φοβία και την αντίδραση της απομόνωσης και του στιγματισμού του «τρελού».
Εμείς βλέπουμε ως βασικό κοινωνικό μας καθήκον την ενημέρωση των πολιτών για τα περιθώρια αντίδρασης και προστασίας που δίνει η νομοθεσία και τη συγκρότηση πυρήνων υποστήριξης ανθρώπων που βρίσκονται σε ανάγκη για την εφαρμογή της.
Μεσοπρόθεσμα: την δημιουργία θεσμοποιημένων ή μη, εναλλακτικών πρακτικών (π.χ. ομάδες υποστήριξης κρίσης στο σπίτι).
Τη δημιουργία υποδομών για την υποστήριξη ανθρώπων σε φάσεις κρίσεις, ώστε να μη χρειαστεί να ‘ρθουν σε επαφή με τον ψυχιατρικό εγκλεισμό
Προώθηση μιας εναλλακτικής φιλοσοφίας γύρω από την τρέλα, βασισμένης κυρίως στις θέσεις των ανθρώπων που την έχουν οι ίδιοι ζήσει και ξέρουν περί τίνος πρόκειται.
Τη συμβολή μας σε μια κοινωνία αμοιβαίας αποδοχής και συμπληρωματικότητας με στόχο την ανθρώπινη ευημερία στα πλαίσια ενός ευημερούντος και αρμονικού σύμπαντος.
Η ΡΑΤΣΑ ΤΩΝ ΤΡΕΛΩΝ ΔΕΝ ΥΦΙΣΤΑΤΑΙ. ΔΕΝ ΥΠΑΡΧΟΥΝ ΤΡΕΛΟΙ ΑΝΘΡΩΠΟΙ, αλλά «τρελά», ξεχωριστά, ασυνήθιστα βιώματα, δυνάμει βιούμενα από όλους μας. Η κοινωνική και εσωτερική στον καθένα μας περιθωριοποίηση του θεωρούμενου «τρελού» ισοδυναμεί με περιθωριοποίηση και τιμωρία κομματιών του εαυτού μας, αποσιώπηση και βιασμός βασικών πλευρών μας, παραμόρφωση αυτών των πτυχών της ύπαρξής μας που είναι οι πιο ευαίσθητες, οι πιο ευάλωτες, οι πιο ασυμβίβαστες και γι’ αυτό οι πιο δυναμικές στη διεκδίκηση της υγείας και της χαράς μας, προσωπικά και κοινωνικά. Όταν αγωνιζόμαστε ο ένας για τον άλλον, για τους εαυτούς μας αγωνιζόμαστε, γι’ αυτό που όλοι μοιραζόμαστε συμμετέχοντας στην ανθρώπινη φύση.
ΣΧΟΛΙΑ ΓΙΑ ΤΙΣ ΜΠΑΡΕΣ ΜΕΣΑ ΜΑΣ ΚΑΙ ΑΝΑΜΕΣΑ ΜΑΣ
Εισήγηση του παρατηρητηρίου για τα δικαιώματα στο χώρο της ψυχικής υγείας στο 12ο αντιρατσιστικό φεστιβάλ Θεσσαλονίκης, 28.06.09
Φανταστείτε ένα δυνατό, ζωντανό όνειρο που είδατε πρόσφατα. Τα ολοζώντανα χρώματα, τους ήχους του, τις μυρωδιές των ανθρώπων. Ένα απ’ αυτά τα όνειρα που ενσωματώνουν μέσα τους τον ήχο του ξυπνητηριού και όταν έχετε ξυπνήσει δεν είστε σίγουροι αν ήταν όνειρο ή πραγματικότητα
Θυμηθείτε την τελευταία φορά που ερωτευτήκατε τρελά. Ανακαλέστε την εμπειρία τού να βλέπετε τον αγαπημένο ή την αγαπημένη σας σε κάθε δεύτερο περαστικό στο δρόμο, το να ακούτε τη φωνή του την ώρα που κάνετε ντους, ενώ δεν είναι στο χώρο, το να μυρίζετε το άρωμά της στο λεωφορείο. Θυμηθείτε πώς ήταν το να μην κοιμάστε το βράδυ περιμένοντας το τηλεφώνημά του ή την επόμενη συνάντηση μαζί της, γεμάτοι ταραχή και έξαψη, όταν δεν είχε πια καμιά σημασία το φαγητό, ο ύπνος, η ξεκούραση.
Ανακαλέστε την έκσταση που ζήσατε για τελευταία φορά ακούγοντας δυνατά τη μουσική που σας εμπνέει. Το φτερούγισμα μέσα σας, την αίσθηση της μη κούρασης μεσούσης της νύχτας, το αίσθημα της παντοδυναμίας από τη φωνή του τραγουδιστή. ΄Η γράφοντας τις νύχτες τα ποιήματά σας. Ή χορεύοντας, ξεπερνώντας το σώμα σας και τους περιορισμούς του…
Όλα τα παραπάνω είναι εμπειρίες ΄Εκ-στασης, δηλαδή εξόδου από το κορμί και τον συνήθη ρυθμό συνείδησης: εμπειρίες ασυνήθιστης επιτάχυνσης ή επιβράδυνσης, ασυνήθιστων ρυθμών και αισθήσεων. Εξ-ίσταμαι σημαίνει βγαίνω έξω από τον εαυτό μου. Όλα τα παραπάνω μοιάζουν πολύ μ’ αυτά που περιγράφουν να ζουν οι άνθρωποι που θεωρείται ότι «τρελαίνονται». Η ψύχωση μοιάζει να είναι μια εμπειρία Έκστασης πολύ κοντινή μ΄ όλα ήδη αναφέραμε. Μια εμπειρία με περιεχόμενα οικεία σ’ όλους μας. Όλοι μας δυνάμεθα να μπούμε και να βγούμε απ’ αυτά. Η ΡΑΤΣΑ ΤΩΝ ΤΡΕΛΩΝ ΔΕΝ ΥΦΙΣΤΑΤΑΙ. Είμαστε όλοι μέλη της μέσα από τα παράλληλα βιώματά μας, μέσα από τη δυνατότητά μας να μεταβούμε σ’ αυτόν τον Υπερχώρο των εκστατικών εμπειριών.
Η έντονη αίσθηση
Η έλλειψη κόπωσης
Η απώλεια ελέγχου
Ο βαθύς πόνος, η ασύνορη χαρά
Η αίσθηση της παντοδυναμίας
Ο φόβος της απώλειας νοήματος
Η τρέλα είναι ένα σκεύος βίωσης όλων αυτών. Ο έρωτας, η πίστη σε ένα όραμα, το όνειρο, η τέχνη είναι μερικά άλλα σκεύη.
Όμως γιατί μιλάμε για κοινωνικό ρατσισμό προς τους ονομαζόμενους τρελούς; Γιατί οι κοινωνίες μας απομονώνουν κάτι τόσο οικεία ανθρώπινο και το μετατρέπουν σε στίγμα; Θα μπορούσε ο τίτλος μας να ήταν σήμερα «η ράτσα των ερωτευμένων; Η ράτσα των ποιητών; Η ράτσα των ονειροπόλων;» Κι αν όχι, γιατί;
Η ρατσιστική φόρτιση της τρέλας ταυτίζεται ιστορικά με τη δημιουργία των ασύλων στον πρώιμο καπιταλισμό με τη Α και Β βιομηχανική επανάσταση (17ος και 19ος αιώνας αντίστοιχα) στην πρωτοκαπιταλιστική Ευρώπη του καρτεσιανού ορθολογισμού. Εκείνη την εποχή οι θεωρούμενοι τρελοί απομονώνονται για πρώτη φορά σε ιδρυματικά γκέτο μαζί με εγκληματίες και μικροαπατεώνες, σωματικά ανάπηρους. Αυτή η κίνηση γίνεται ιστορικά παράλληλα με την γκετοποίηση των παιδιών στα πρώτα θεσμοποιημένα σχολεία. Πρόκειται για όλες τις μη αξιοποιήσιμες παραγωγικά κοινωνικές ομάδες. Αυτό λοιπόν που τουλάχιστον καταρχήν φάνηκε να στιγμάτισε την τρέλα σε σχέση με τον έρωτα, το όνειρο ή την τέχνη μοιάζει να είναι η ιδέα μιας σε διάρκεια μη παραγωγικότητας του θεωρούμενου τρελού. Η ιδέα αυτή στηρίχθηκε σε δυο ιατρικά αξιώματα, υπεύθυνα για την εξέλιξη που είχαν οι ζωές εκατομμυρίων ανθρώπων του περασμένου αιώνα, που χαρακτηριστηκαν ψυχικά άρρωστοι: 1ον ότι η μη παραγωγικότητα οφείλεται σε ψυχονοητική ανεπάρκεια του ατόμου και 2ον ότι αυτή η ψυχονοητική ανεπάρκεια είναι από τη φύση της χρόνια και ανίατη. Στους δύο αυτούς άξονες πραγματώνεται με μια κίνηση η ακύρωση του χαρακτηρισμένου τρελού κοινωνικά και ως υποκείμενο ελεύθερης βούλησης και πράξης. Αυτή τη φιλοσοφία μεταφέρεται ως τέτοια ως τις μέρες μας. Σήμερα θεωρείται ότι ένας ψυχικά πάσχων άνθρωπος
Δεν μπορεί να αντιληφθεί την κατάστασή του
Δεν μπορεί να κρίνει για το καλό του
Είναι απρόβλεπτος και ως τέτοιος επικίνδυνος για τον εαυτό του και τους άλλους
Δεν μπορεί να αρθρώσει έγκυρο προσωπικό και πολιτικό λόγο
Κι έτσι:
Απογυμνώνεται παράνομα και παράτυπα κοινωνικά από όλα τα φυσικά και νομικά δικαιώματά του:
Εργασίας, γιατί δεν θεωρείται επαρκώς αποδοτικός
Αυτόνομης κατοικίας, γιατί δεν μπορεί ως συνέπεια του προηγούμενου να την πληρώσει
Αυτονομίας κινήσεων, γιατί θεωρείται απρόβλεπτος
Αυτοκαθορισμού, γιατί θεωρείται ανίκανος να αντιληφθεί την κατάστασή του και να κρίνει το συμφέρον του, χειρότερα από κάθε ζώο που του αναγνωρίζεται το φυσικό ένστικτο αυτοσυντήρησής του.
Κι ως αποτέλεσμα αυτών των αυθαίρετων παραδοχών
Ελέγχεται συνεχώς, βιάζεται, παραβιάζεται με ιδεολογικά περιβλήματα, ιατρογενή τις περισσότερες φορές.
Η παραγωγική ανεπάρκεια ενός θεωρούμενου ψυχικά πάσχοντος ισοδυναμεί με τη δυσκολία σε συγκεκριμένες φάσεις έντονης ψυχικής ταραχής να αντεπεξέλθει σε ρυθμούς και ωράρια εργασίας, που και ο μισός μη ψυχικά πάσχων πληθυσμός δεν μπορεί να ακολουθήσει: π.χ οι μητέρες παιδιών ή ένας υγιής οικογενειάρχης, που δε θέλει να είναι εξαφανισμένος πατέρας. Η ιδέα του ανίατου οδηγεί στην ιδέα ότι δεν υπάρχει λόγος να ασχοληθεί κανείς με τον επίκαιρο, οξύ ψυχικό πόνο του ανθρώπου, παρά μόνο προνοιακά, δηλαδή συντηρώντας τους «τρελούς» παθητικά σε γκέτο. Αυτό προκαλεί αύξηση της κοινωνικής δαπάνης με την δημιουργία αντιοικονομικών ασύλων, που δημιουργεί την εικόνα ότι οι «τρελοί» προκαλούν επιπρόσθετη κοινωνική ζημία. Αυτό κυκλικά επιτείνει την κοινωνική απόρριψη προς αυτούς και τον στιγματισμό τους..
Αν αρχίσουμε να ακούμε και να βλέπουμε διαφορετικά αυτό που λένε και βιώνουν οι άνθρωποι, όλα τα παραπάνω διαλύονται και αναδύεται μια νέα πραγματικότητα σ’ όλα τα επίπεδα επικοινωνίας και κοινωνικής συναλλαγής και πράξης.
Ο ψυχικός πόνος γίνεται τότε μια διαδικασία με υπαρξιακό και εξελικτικό νόημα, που έχει αρχή, μέση και τέλος, αν δεν επιβραδυνθεί με βία και θεσμικές παρεμβάσεις καταστολής.
Όπως κάθε άλλη διαδικασία υπόκειται σε εξέλιξη και αλλαγή, ως εκ τούτου η «ίαση» με την έννοια της εξαφάνισης των συμπτωμάτων είναι με τρόπο φυσικό εφικτή και αναμενόμενη ( Recovery theory).
Η συνεχής ετοιμότητα για πλήρη παραγωγικότητα δεν μπορεί και δεν χρειάζεται να είναι γνώμονας υγείας ή ασθένειας, κοινωνικής αποδοχής ή απόρριψης. Ακόμα και άνθρωποι σε ψυχική κρίση ή μετά από αυτήν, μπορούν να είναι και είναι κοινωνικά χρήσιμοι, υπό πιο ανθρώπινους όρους αποδοτικότητας, οι οποίοι μάλιστα ταιριάζουν περισσότερο και στους ανθρώπους που δεν είναι χαρακτηρισμένοι ως «ψυχικά πάσχοντες». Η συζήτηση αυτή εντάσσεται λοιπόν στο γενικότερο κοινωνικό αίτημα περί μείωσης των ωρών εργασίας ή ευέλικτων μορφών εργασίας και άλλης κοινωνικής προσφοράς.
ΠΑΛΕΥΟΝΤΑΣ ΓΙΑ ΤΗΝ ΙΣΟΤΗΤΑ ΚΑΙ ΤΗΝ ΠΡΟΣΤΑΣΙΑ ΤΩΝ ΑΝΘΡΩΠΙΝΩΝ ΔΙΚΑΙΩΜΑΤΩΝ ΣΤΟ ΧΩΡΟ ΤΗΣ ΨΥΧΙΚΗΣ ΥΓΕΙΑΣ, ΠΑΛΕΥΟΥΜΕ…
Για διάσωση και προστασία και των δικών μας ανθρώπινων πλευρών, που δεν ευθυγραμμίζονται με έναν μονοδιάστατα ορθολογικό-αποδοτικό εαυτό.
Για τη δημιουργία πολλαπλότητας δυνατοτήτων και μορφών στον κοινωνικό χώρο, όπου να χωρά το προσωπικό προφίλ του καθενός από μας: κυλιόμενα και ολιγόωρα ωράρια εργασίας, αυτοδιαχειριζόμενες και ημι-υποστηριζόμενες κοινωνικά μορφές κατοικίας, ομάδες παρέμβασης σε κρίση μετά από πρόσκληση των ενδιαφερομένων κ.α.π.
Για μια κοινωνία προσανατολισμένη στις ανάγκες των ανθρώπων.
Με επίγνωση του ότι ο καθένας μας μπορεί να είναι ανά πάσα στιγμή «από την άλλη πλευρά».
Η ΝΟΜΟΘΕΣΙΑ ΠΡΟΣΤΑΤΕΥΕΙ ΚΑΙ ΔΙΝΕΙ ΕΝΑ ΠΛΑΙΣΙΟ ΝΟΜΟΤΥΠΗΣ ΔΙΕΚΔΙΚΗΣΗΣ ΤΩΝ ΠΑΡΑΠΑΝΩ, ΑΛΛΑ ΔΕΝ ΕΦΑΡΜΟΖΕΤΑΙ.
• Γνωρίζετε ότι τα ψυχιατρεία και οι ψυχιατρικές κλινικές υποχρεούνται να έχουν αναρτημένα σε εμφανή σημεία τα δικαιώματα των νοσηλευομένων;
• Γνωρίζετε ότι (σύμφωνα με το άρθρο 47 του νόμου 2071/92, παρ.3) οι νοσηλευόμενοι έχουν το δικαίωμα να αρνηθούν την παρεχόμενη ιατρική περίθαλψη (κάθε διαγνωστική και θεραπευτική πράξη);
• Γνωρίζετε ότι οι νοσηλευόμενοι χρειάζεται να δώσουν τη συγκατάθεσή τους πριν δεχτούν θεραπεία;
• Γνωρίζετε ότι οι νοσηλευόμενοι, ακόμη κι αν κριθούν ότι δεν είναι σε θέση να δώσουν συγκατάθεση, έχουν το δικαίωμα να επιλέξουν το άτομο που θα συναινέσει γι’ αυτούς κι ότι ο γιατρός μπορεί να αποφασίσει μόνος του τη θεραπεία μόνο αν ο ενδιαφερόμενος έχει ρωτηθεί και έχει αρνηθεί να ορίσει κάποιο άλλο άτομο (φίλο, συγγενή, άλλο πρόσωπο);
• Γνωρίζετε ότι οι νοσηλευόμενοι έχουν το δικαίωμα πρόσβασης στον ιατρικό τους φάκελο (νόμος 1599/86);
• Γνωρίζετε ότι οι νοσηλευόμενοι μπορούν μετά από έγγραφη αίτηση να αποκτήσουν αντίγραφο του ιατρικού τους αρχείου;
• Γνωρίζετε ότι η άρνηση της γνωστοποίησης του ιατρικού αρχείου των νοσηλευόμενων στους ίδιους πρέπει να είναι αιτιολογημένη και να τους γνωστοποιηθεί εγγράφως σε ένα μήνα από την υποβολή της αίτησης;
• Γνωρίζετε πως η παραβίαση του ιατρικού απορρήτου αποτελεί ποινικό (αρ. 371 π.κ.), αστικό και πειθαρχικό αδίκημα και οι νοσηλευόμενοι μπορούν να απευθυνθούν 1) στο δικαστήριο, 2) στις υπηρεσίες του νοσοκομείου και 3) στον ιατρικό σύλλογο, αν η παραβίαση γίνει από γιατρό (αρ. 18 κανονισμού ιατρικής δεοντολογίας);
• Γνωρίζετε ότι για την επίσημη διατύπωση των παραπόνων των νοσηλευόμενων όσον αφορά στην καταπάτηση των δικαιωμάτων τους μπορούν να απευθυνθούν στο Γραφείο Επικοινωνίας με τον Πολίτη, στον Πρόεδρο του Δ.Σ. του νοσοκομείου και στην Αυτοτελή Υπηρεσία Προστασίας Δικαιωμάτων Ασθενών (η οποία υπάγεται στην Γενική Γραμματεία του Υπουργείου Υγείας και Πρόνοιας) ή να συμβουλευτούν το δικηγόρο τους;
• Γνωρίζετε ότι μετά την εισαγωγή των νοσηλευόμενων στο νοσοκομείο, σε περίπτωση ακούσιας νοσηλείας έχουν το δικαίωμα να ασκήσουν ένδικο μέσο για την ακύρωση της απόφασης για ακούσια νοσηλεία, καταφεύγοντας το πρώτο δεκαήμερο στο Πολυμελές Πρωτοδικείο με δικηγόρο και με τεχνικό σύμβουλο της επιλογής τους;
• Γνωρίζετε ότι σε περίπτωση εκούσιας εισαγωγής των νοσηλευόμενων το εξιτήριο πρέπει να αποφασίζεται από κοινού, από τη θεραπευτική ομάδα και τους ίδιους και πως, αν αποφασίσουν να διακόψουν τη νοσηλεία τους, παρά την αντίθετη γνώμη των θεραπευτών, μπορούν να πάρουν εξιτήριο υπογράφοντας ανάλογη δήλωση;
• Γνωρίζετε ότι η ακούσια νοσηλεία συνήθως δεν μπορεί να υπερβεί τους 6 μήνες, ενώ στους 3 μήνες πρέπει ο Διευθυντής κι ακόμα ένας ψυχίατρος του τμήματος να υποβάλουν έκθεση για την κατάσταση υγείας του νοσηλευόμενου στον εισαγγελέα;
• Γνωρίζετε ότι σε σπάνιες εξαιρέσεις που χρειάζεται νοσηλεία πάνω από 6 μήνες είναι δυνατόν να γίνει μόνο με σύμφωνη γνώμη επιτροπής τριών ψυχιάτρων (ο θεράπων και δύο που ορίζει ο εισαγγελέας);
Ωστόσο τα νομικά κατοχυρωμένα αυτά δικαιώματα καταπατούνται μέσω ενός κοινωνικού ρατσισμού, που υποστηρίζεται από τα ιατρικά αξιώματα και την αυθεντία του ιατρικού επαγγέλματος, που κυριαρχεί στο χώρο της υγείας, και τρέφει μέσα από τις ιδέες του απρόβλεπτου, του ανίατου και του ανίκανου την κοινωνική φοβία και την αντίδραση της απομόνωσης και του στιγματισμού του «τρελού».
Εμείς βλέπουμε ως βασικό κοινωνικό μας καθήκον την ενημέρωση των πολιτών για τα περιθώρια αντίδρασης και προστασίας που δίνει η νομοθεσία και τη συγκρότηση πυρήνων υποστήριξης ανθρώπων που βρίσκονται σε ανάγκη για την εφαρμογή της.
Μεσοπρόθεσμα: την δημιουργία θεσμοποιημένων ή μη, εναλλακτικών πρακτικών (π.χ. ομάδες υποστήριξης κρίσης στο σπίτι).
Τη δημιουργία υποδομών για την υποστήριξη ανθρώπων σε φάσεις κρίσεις, ώστε να μη χρειαστεί να ‘ρθουν σε επαφή με τον ψυχιατρικό εγκλεισμό
Προώθηση μιας εναλλακτικής φιλοσοφίας γύρω από την τρέλα, βασισμένης κυρίως στις θέσεις των ανθρώπων που την έχουν οι ίδιοι ζήσει και ξέρουν περί τίνος πρόκειται.
Τη συμβολή μας σε μια κοινωνία αμοιβαίας αποδοχής και συμπληρωματικότητας με στόχο την ανθρώπινη ευημερία στα πλαίσια ενός ευημερούντος και αρμονικού σύμπαντος.
Η ΡΑΤΣΑ ΤΩΝ ΤΡΕΛΩΝ ΔΕΝ ΥΦΙΣΤΑΤΑΙ. ΔΕΝ ΥΠΑΡΧΟΥΝ ΤΡΕΛΟΙ ΑΝΘΡΩΠΟΙ, αλλά «τρελά», ξεχωριστά, ασυνήθιστα βιώματα, δυνάμει βιούμενα από όλους μας. Η κοινωνική και εσωτερική στον καθένα μας περιθωριοποίηση του θεωρούμενου «τρελού» ισοδυναμεί με περιθωριοποίηση και τιμωρία κομματιών του εαυτού μας, αποσιώπηση και βιασμός βασικών πλευρών μας, παραμόρφωση αυτών των πτυχών της ύπαρξής μας που είναι οι πιο ευαίσθητες, οι πιο ευάλωτες, οι πιο ασυμβίβαστες και γι’ αυτό οι πιο δυναμικές στη διεκδίκηση της υγείας και της χαράς μας, προσωπικά και κοινωνικά. Όταν αγωνιζόμαστε ο ένας για τον άλλον, για τους εαυτούς μας αγωνιζόμαστε, γι’ αυτό που όλοι μοιραζόμαστε συμμετέχοντας στην ανθρώπινη φύση.
Η ψυχιατρική διαθήκη
Η ΨΥΧΙΑΤΡΙΚΗ ΔΙΑΘΗΚΗ
ΕΚΦΡΑΣΗ ΕΛΕΥΘΕΡΗΣ ΒΟΥΛΗΣΗΣ ΣΕ ΠΕΡΙΠΤΩΣΗ ΨΥΧΙΑΤΡΙΚΗΣ ΝΟΣΗΛΕΙΑΣ
Τι είναι;
Η «ψυχιατρική διαθήκη» ή «έκφραση ελεύθερης βούλησης σε περίπτωση ψυχιατρικής νοσηλείας» είναι μια μορφή υπεύθυνης δήλωσης, ένα νομικά επικυρωμένο έγγραφο από δικηγόρο ή συμβολαιογράφο, στο οποίο ο ενδιαφερόμενος πολίτης καταγράφει επίσημα την ελεύθερα εκπεφρασμένη βούλησή του για το τι επιτρέπει και τι απαγορεύει να του συμβεί σε επίπεδο ψυχιατρικών παρεμβάσεων σε περίπτωση βίαιης ή εκούσιας προσαγωγής του σε ψυχιατρικούς χώρους. Ανάμεσα σε άλλα μπορεί να ορίσει εκεί το αν επιτρέπει να του χορηγηθούν και ποια φάρμακα, το πώς απαιτεί να αντιμετωπιστεί σε περίπτωση οξείας κρίσης, ποια πρόσωπα θα αποφασίζουν γι’ αυτόν σε περίπτωση που κριθεί ανίκανος να το πράξει ο ίδιος κ.α. Η ιδέα της Ψυχιατρικής Διαθήκης γεννήθηκε το 1982 στην Αμερική από τον Τόμας Σάζ και εφαρμόζεται τα τελευταία 20 χρόνια στη Γερμανία και άλλες ευρωπαϊκές χώρες από ενδιαφερόμενους που θέλουν να ορίσουν με μια νομική αξιοπιστία τους όρους επαφής τους με το ψυχιατρικό σύστημα.
Στόχος
Στόχος της σύνταξης μιας ψυχιατρικής διαθήκης είναι η προστασία του ατόμου από παραβιάσεις των νόμιμων δικαιωμάτων του σε περίπτωση επαφής με την ψυχιατρική πραγματικότητα και η διευκόλυνση των θεραπόντων ιατρών στην επιλογή θεραπείας κατάλληλης για τις εξατομικευμένες ανάγκες των ασθενών τους.
Πώς συντάσσεται;
Ο κάθε ενδιαφερόμενος μπορεί να γράψει ένα αντίστοιχο κείμενο, το οποίο να επικυρωθεί από συμβολαιογράφο ή δικηγόρο με παρουσία μαρτύρων ως υπεύθυνη δήλωσή του.
Τι ισχύ έχει;
Ό,τι ισχύ έχει μια υπεύθυνη δήλωση. Μπορεί να γίνει αντικείμενο σεβασμού ή όχι από τα νοσοκομεία ή τις ιδιωτικές κλινικές, με όλες τις νομικές συνέπειες για τους θεραπευτές σε περίπτωση αγνόησής της.
Υπάρχει ένα πρότυπο;
Ναι, στα ελληνικά, στην ιστοσελίδα του Παρατηρητηρίου www.paratiritiriopsy.org κάτω από την κατηγορία «Ψυχιατρική διαθήκη».
Πώς μπορώ να βοηθηθώ πρακτικά στη σύνταξή της;
Αν το επιθυμείτε, μπορείτε να έχετε υποστήριξη στη σύνταξη της ψυχιατρικής σας διαθήκης από μέλη του Παρατηρητηρίου μέσω προσωπικών ή τηλεφωνικών επαφών (τηλ. 6949500133 email:paratiritiriopsy@yahoo.com), δεν είναι όμως αναγκαίο. Ο καθένας από μας μπορεί και δικαιούται από το νόμο να διατυπώνει ακόμα και άτυπα την άποψή του για τη ζωή του και να απαιτεί το σεβασμό αυτής της εκπεφρασμένης βούλησης από οποιονδήποτε σχετιστεί μαζί του (θεσμοί και πρόσωπα).
Δευτέρα, 11 Μαΐου 2009
Βγαίνοντας από τα ψυχοφάρμακα Ι
1o ΕΚΠΑΙΔΕΥΤΙΚΟ ΣΕΜΙΝΑΡΙΟ ΤΟΥ
«ΔΙΚΤΥΟΥ ΥΠΟΣΤΗΡΙΞΗΣ ΑΝΘΡΩΠΩΝ ΠΟΥ ΘΕΛΟΥΝ ΝΑ ΜΕΙΩΣΟΥΝ Ή ΝΑ ΔΙΑΚΟΨΟΥΝ ΤΑ ΨΥΧΟΦΑΡΜΑΚΑ»
Εισηγητής: Πέτερ Λέμαν
28 και 29 Μαρτίου 2009, Θεσσαλονίκη
Στις 28 και 29 Μαρτίου 2009 έλαβε χώρα στη Θεσσαλονίκη το πρώτο εκπαιδευτικό σεμινάριο του «Δικτύου υποστήριξης ανθρώπων που θέλουν να μειώσουν τα ψυχοφάρμακα», με εισηγητή τον Πέτερ Λέμαν, μέλος του Δ.Σ. του Ευρωπαϊκού Δικτύου (Πρώην) Χρηστών και Επιζησάντων της Ψυχιατρικής ( ENUSP) και συγγραφέα του βιβλίου «Βγαίνοντας από τα Ψυχοφάρμακα» (στα ελληνικά κυκλοφορεί από τις εκδόσεις Νησίδες, Θεσ/νίκη, 2008).
Το σεμινάριο, που τελέστηκε στην έδρα του Παρατηρητηρίου για τα Δικαιώματα στο Χώρο της Ψυχικής Υγείας (Α. Γ. Παπανδρέου 74, Καλαμαριά, Θεσσαλονίκη) παρακολούθησαν περίπου 30 άτομα, από Θεσσαλονίκη, Αθήνα, Κρήτη και Κέρκυρα, επαγγελματίες υγείας, άτομα με ψυχιατρική εμπειρία και μέλη του Συλλόγου Οικογενειών για την Ψυχική Υγεία (γονείς ανθρώπων με ψυχιατρική εμπειρία).
Στα πλαίσια του διημέρου αναλύθηκαν οι ενέργειες και παρενέργειες των επιμέρους κατηγοριών ψυχοφαρμάκων, οι κίνδυνοι από μια ξαφνική διακοπή, πιθανές μέθοδοι μείωσης με αντισταθμιστική βοήθεια των ενδιαφερομένων και εναλλακτικές προς τα ψυχοφάρμακα μέθοδοι αντιμετώπισης των κρίσεων. Μεγάλη έκταση πήρε στο σεμινάριο η συζήτηση σχετικά με τους τρόπους με τους οποίους μπορεί το «Δίκτυο Υποστήριξης», που μόλις συστάθηκε, να υποστηρίξει ενδιαφερόμενα πρόσωπα σ’ αυτήν τους την προσπάθεια. Επανειλημμένως τονίστηκε ότι το Δίκτυο δεν έχει πρόθεση, στόχο, ούτε αρμοδιότητα να παρακινήσει κάποιον σ’ αυτή τη διαδικασία, αλλά όμως να διευκολύνει στην ομαλοποίησή της, όταν κάποιος έχει ήδη αποφασίσει και αρχίσει τη διακοπή.
Τα μέλη του Σεμιναρίου ήρθαν σε συμφωνία για επιμέρους ενέργειες και επί τόπου δράσεις στους τόπους κατοικίας τους και επιτεύχθηκε μια επί της ουσίας δικτύωση των έξι οργανώσεων που με μέλη τους συμμετείχαν στο σεμινάριο.
Για περισσότερες πληροφορίες μπορεί κανείς να απευθύνεται στην ηλεκτρονική διεύθυνση του Παρατηρητηρίου ή στο τηλ. 6949500133.
Τετάρτη, 30 Απριλίου 2008
Εκδήλωση - Συζήτηση - Δρώμενα
Το Παρατηρητήριο για τα δικαιώματα στο χώρο της ψυχικής υγείας διοργανώνει την Παρασκευή 23 Μαΐου στις 16:00 και το Σαββάτο 24 Μαΐου στις 10:30 στο Β' Αμφιθέατρο της νέας Φιλοσοφικής εκδήλωση με θέμα "Ελευθερία επιλογών στο χώρο της ψυχικής υγείας: Η ψυχιατρική διαθήκη ως μέσο προάσπισης των ανθρώπινων δικαιωμάτων στην ψυχιατρική". Θα μιλήσουν οι 1) Πέτερ Λέμαν, μέλος ΔΣ του ευρωπαϊκού δικτύου πρώην χρηστών και επιζησάντων της ψυχιατρικής και 2) μέλος της Ομάδας Άμεσα ενδιαφερομένων "Αυτοεκπροσώπηση"
Εγγραφή σε:
Αναρτήσεις (Atom)
